Dlaczego warto zastanowić się nad testamentem?
Prawo spadkowe jest tematem, który wielu z nas odkłada „na później”. Wiem, że temat ten nie należy do najłatwiejszych i najprzyjemniejszych. Niestety takie też w życiu bywają.
Testament bardzo często wydaje się czymś, co dotyczy tylko osób starszych lub bardzo zamożnych. Jednak to nie do końca prawda. Życie pokazuje, że warto jasno określić swoją wolę na wypadek śmierci. Pomaga to uniknąć nieporozumień, daje spokój bliskim i pokazuje ostatnią wolę zmarłego.
Przygotowałam dla Was Niezbędnik Spadkowy – krótki poradnik, który pomoże Ci podjąć decyzję, czy potrzebujesz testamentu i kiedy warto spisać testament.
Przeczytaj listę punkt po punkcie i sprawdź, czy spisanie testamentu jest Ci rzeczywiście potrzebne.
Niezbędnik Spadkowy – Checklista czy potrzebujesz testamentu
PO PIERWSZE Czy masz majątek, który chciałbyś rozdzielić w konkretny sposób?
- Masz mieszkanie, dom, działkę, samochód, oszczędności, dzieła sztuki, papiery wartościowe?
- Chcesz, aby po Twojej śmierci majątek trafił do konkretnej osoby/ osób (niekoniecznie tylko do najbliższej rodziny)?
- Chcesz, aby po Twojej śmierci poszczególne przedmioty trafiły do konkretnej osoby/osób?
➡ Jeśli tak, testament to najlepszy sposób, by uniknąć sporów i nieporozumień oraz przedstawić swoją wolę.
PO DRUGIE Czy żyjesz w nieformalnym związku?
- Nie jesteście małżeństwem, ale wspólnie prowadzicie dom lub macie wspólny majątek?
- Jesteście w nieformalnym związku partnerskim, żyjecie w konkubinacie?
➡ Czy partner dziedziczy bez ślubu? W świetle prawa Twój partner (konkubent) z nieformalnego związku nie dziedziczy z ustawy! Bez testamentu wszystko przypadnie spadkobiercom ustawowym.
➡ Testament pozwala zabezpieczyć partnera lub partnerkę z nieformalnego związku.
PO TRZECIE Czy masz dzieci z różnych związków?
- Masz dzieci z różnych związków, z poprzedniego małżeństwa lub relacji?
- Chcesz w określny sposób podzielić swój majątek pomiędzy poszczególne dzieci (niekoniecznie po równo)?
➡Bez testamentu dziedziczenie będzie odbywać się na podstawie ustawy, czyli wszystkie dzieci zgodnie z ustawą dziedziczą po równo.
PO CZWARTE Czy masz osoby, które chcesz wyróżnić albo pominąć w dziedziczeniu?
- Chcesz zapisać coś konkretnego wnukowi, przyjacielowi, organizacji charytatywnej?
- Nie chcesz, aby dana osoba dziedziczyła po Tobie?
- ➡ Bez testamentu dziedziczenie następuje na podstawie ustawy. Nie masz wtedy wpływu na to kto będzie dziedziczył.
➡ Testament pozwala Ci w pełni decydować o swoim majątku.
PO PIĄTE Czy prowadzisz firmę lub działalność gospodarczą?
- Jesteś właścicielem firmy, prowadzisz jednoosobową działalność gospodarczą, masz udziały w spółce udziałów?
- Zależy Ci na ochronie firmy przed podziałem lub sprzedażą po Twojej śmierci?
- Chcesz, aby firma nadal funkcjonowała po Twojej śmierci?
➡ Brak testamentu może sparaliżować firmę po Twojej śmierci.
➡ W testamencie możesz wskazać, kto ma przejąć firmę lub jak mają zostać podzielone udziały.
➡ Zastrzegam, że sukcesja firmy, biznesu to jednak temat bardziej złożony i wymaga podjęcia wielu czynności. Sam testament nie wystarczy w pełni zabezpieczyć firmy, w szczególności jeśli chodzi o firmę prowadzoną w formie jednoosobowej działalności gospodarczej.
PO SZÓSTE Czy chcesz uniknąć rodzinnych konfliktów?
- Wiesz, że Twoja rodzina ma różne oczekiwania co do spadku?
- Ustalałeś ustnie, rozmawiałeś z rodziną na temat swojego majątku i jego podziału po Twojej śmierci?
- Chcesz uniknąć sporów sądowych między członkami rodziny?
➡ Jasny testament może zapobiec długim procesom sądowym i napięciom między bliskimi.
➡ Testament to często najlepszy sposób na zachowanie rodzinnego spokoju (a przynajmniej na podjęcie próby zachowania rodzinnego spokoju i zgody w rodzinie).
PO SIÓDME Czy chcesz zaoszczędzić rodzinie czasu i formalności?
- Testament może uprościć i przyspieszyć formalności związane ze stwierdzeniem nabycia spadku/poświadczeniem dziedziczenia.
- Jasny, poprawnie sporządzony testament może ograniczyć ryzyko sporów w sądzie.
➡ Dzięki temu Twoi bliscy mogą uniknąć trudności i zaoszczędzić czas.
Podsumowanie: Kiedy warto spisać testament?
- Masz jakikolwiek majątek (nawet niewielki)
- Żyjesz w związku nieformalnym
- Masz dzieci z różnych związków
- Chcesz kogoś szczególnie uhonorować lub pominąć
- Prowadzisz firmę
- Zależy Ci na spokoju w rodzinie
Jeżeli przynamniej na jedno z powyższych pytań odpowiedziałeś „tak”, warto sporządzić testament. Testament to nie tylko dokument prawny, ale także sposób na uporządkowanie swoich spraw i zadbanie o bliskich.
Wskazówka na koniec:
Testament możesz sporządzić:
- samodzielnie – Dowiedz się więcej w artykule: Testament własnoręczny- co powinien zawierać i jakie są najczęstsze błędy
- lub u notariusza (rozwiązanie bezpieczniejsze i trudniejsze do podważenia).
W pewnych przypadkach nie warto odkładać spraw na później. Decyzja, którą podejmiesz dziś, może kiedyś oszczędzić Twoim bliskim wielu problemów.